Początki turystyki w Tatrach

Zakopane informacje - Początki turystyki w Tatrach

Pierwsze wzmianki o turystyce w Tatrach pochodzą z XVI wieku, kiedy to w 1565 roku Beata i Olbracht Łascy w towarzystwie mieszkańców Kiezmarku wyruszyli do Kiezmarskiej Doliny. Wiadomo jednak, że już wcześniej góry przemierzali poszukiwacze skarbów, myśliwi czy zbieracze ziół. Kolejne informacje pochodzą z lat 1596 -1600. Wówczas nauczyciele Adam Kunish i Ioannes Bocatius przemierzali góry wraz ze swoimi uczniami. Kolejne lata to poznawanie dalszych zakamarków gór - m.in. Kiezmarskiego i Sławkowskigo Szczytu, Łomnicy. W XIX wieku w góry przyjeżdżali studenci, naukowcy i turyści, coraz więcej było także kuracjuszy, przyjeżdżających do Zakopanego i okolicznych uzdrowisk na leczenie.

Ponieważ ruch turystycznych był coraz większy, zaczęto myśleć o miejscach, w którym można było spędzić noc i posilić się. W 1827 roku powstało pierwsze schronisko nad Morskim Okiem. Niestety, spłonęło niemal 40 lat później. W tym czasie zbudowano kolejne dwa schroniska – w Dolinie Zimnej Wody oraz w Wielickiej Dolinie. Turyści nocowali ponadto w gospodach, szałasach, szopach i domkach myśliwskich. W momencie zawiązania się Towarzystwa Tatrzańskiego w 1873 roku, ruszyła budowa nowych schronisk, czyniono starania o wydanie przewodników, wyznaczanie i oznakowanie szlaków turystycznych, a także budowę dróg i kolei, które pchnęłyby rozwój turystyki do przodu. Członkowie Towarzystwa kładli jednocześnie duży nacisk na ochronę przyrody. Komunikacja była słabo rozwinięta, aby dostać się do Zakopanego ludzie korzystali z góralskich wozów lub transportu pocztowego. Do tego drogi były nieprzystosowane do turystycznych podróży. Dopiero w 1895 roku ruszyła linia kolejowa do Tatrzańskiej Łomnicy. Kilka lat później można było już dojechać z Krakowa do Zakopanego.



W 1782 roku powstała mapa Tatr, ale w języku niemieckim. Zostało również wydanych kilka książek opisujących góry. Ciekawą pozycją w literaturze jest dzieło Stanisława Staszica z 1815 roku – „O ziemiorodztwie Karpatów”, w którym opisuje swoje badania naukowe przeprowadzone w Tatrach. Pierwszy polski przewodnik po Tatrach został napisany w 1860 roku przez Walerego Eljasza – Radzikowskiego. Towarzystwo Tatrzańskie doprowadziło do budowy kilku schronisk – Morskie Oko, Roztoka, Dolina Pięciu Stawów na hali Pysznej. Dzięki instytucji powstały szlaki, a górale jęli trudnić się świadczeniem usług przewodnickich. Ponieważ bezpieczeństwo w górach stało na niskim poziomie, w 1909 roku utworzono Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe, którego inicjatorem i szefem był Mariusz Zaruski. Rozwijało się także taternictwo. Szlaki turystyczne znakowano kolorem czerwonym, potem dodano do niego biały, który zapewniał lepszą widoczność. Otwarcie w 1925 roku skoczni Wielka Krokiew im. Stanisława Marusarza zapoczątkowało nowy sportowy rozdział w rozwoju miasta. W trakcie II wojny światowej ruch turystyczny zmalał, by znów rozwinąć się po jej zakończeniu. Budowano kolejne schroniska i organizowano różne zawody narciarskie, także o randze międzynarodowej.  

Turystów przybywało, a Zakopane przekształciło się w typowo uzdrowiskowo - turystyczną miejscowość.  Przed drugą wojną światową w Tatrach funkcjonowało już ponad 130 km szlaków turystycznych, wybudowano także kolejkę na Kasprowy Wierch. Te inwestycje oraz status miasta sprawiły, że w ciągu roku przybywało tu nawet 150 tys. osób. 22 schroniska gwarantowały nocleg dla ponad 1200 osób.
Obecnie każdego roku przez Tatry przewijają się nawet 3 mln miłośników gór, a mnogość miejsc noclegowych, punktów gastronomicznych i atrakcji w Zakopanem i okolicach zachęca kolejnych turystów do odwiedzin.



W ciągu ostatnich stuleci Zakopane stało się kolebką inteligencji i artystów. Tatry były i są inspiracją dla malarzy, poetów, muzyków. Wciąż powstają wiersze, książki, dzienniki i muzyka – folklor góralski wykorzystywali w swoich kompozycjach m.in. Wojciech Kilar, Mieczysław Karłowicz, Karol Szymanowski czy Zygmunt Noskowski. Stanisław Witkiewicz, który osiedlił się w Zakopanem w 1890, zapoczątkował styl zakopiański, projektując domy i kaplice. Został honorowym obywatelem Zakopanego.

Wiele z osób zafascynowanych i związanych z Tatrami spoczęło na zakopiańskim Cmentarzu Zasłużonych na Pęksowym Brzysku, np. Stanisław Marusarz z żoną, Kornel Makuszyński, Kazimierz Przerwa – Tetmajer czy Tytus Chałubiński.


Artykuły powiązane

    strona czytana

    POLECAMY NOCLEGI
    APARTAMENT "RÓŻANA"


    więcej na www
    Apartamenty Motyl

    Centrum Zakopanego!!! 692545349
    więcej na www


    Miejsce na twoją reklamę.
    Zadzwoń zapytaj tel.
    75 64 19 919